Sessiz fancoil: ses seviyesi, gece modu ve gürültüyü azaltma yolları

Kategori: Arıza ve çözüm · Güncelleme: 4 Kasım 2026 · YOİ Mühendislik teknik ekibi

Sessiz fancoil arayan kişilerin çoğu aslında iki farklı şey istiyor: ya yeni alınacak cihazın düşük sesli olmasını ya da mevcut cihazın gece rahatsız etmemesini. İkisinin cevabı da aynı yerden başlar: fancoil'in sesi fan devrine, hava yoluna ve montaja bağlıdır. Doğru kademe, temiz filtre, balanslı fan ve iyi yapılmış bir askı-kanal bağlantısıyla çoğu fancoil yatak odasında bile rahatsız etmeden çalışabilir. Sorun olduğunda ise önce sesin türünü ayırmak gerekir.

Sessiz fancoil ne demek? Ses seviyesi nasıl okunur?

Üretici kataloglarında ses değeri genellikle dB(A) olarak verilir. "A" ağırlıklandırması, ölçümün insan kulağının duyarlılığına göre düzeltildiğini gösterir. Desibel logaritmik bir ölçek olduğu için küçük sayısal farklar kulakta büyük fark yaratabilir; örneğin aynı sesi çıkaran iki kaynak yan yana çalıştığında toplam seviye yaklaşık 3 dB artar.

Katalog karşılaştırırken dikkat edilecek üç nokta var:

• Ses gücü mü, ses basıncı mı? Ses gücü seviyesi (Lw) cihazın yaydığı toplam enerjidir; ses basıncı seviyesi (Lp) belirli bir mesafede ve odada ölçülen değerdir. İki farklı tür değer birbiriyle kıyaslanmaz.
• Hangi fan kademesinde? Değer düşük, orta veya yüksek kademe için ayrı ayrı verilir. "Sessiz" diye öne çıkan rakam çoğu zaman en düşük kademeye aittir.
• Kanallı cihazlarda dış statik basınç: Gizli tavan kanallı fancoil'de ses, kanal direncine ve menfez seçimine göre sahada değişir; katalog değeri tek başına yeterli değildir.

Fan kademesi, gece modu ve EC motor

Fancoil'in sesini belirleyen en büyük etken fan devridir. Termostatta "otomatik fan" seçiliyse cihaz oda sıcaklığı ile set değeri arasındaki farka göre yüksek kademeye çıkabilir; özellikle sabah ilk çalıştırmada ve gece set değeri düşürüldüğünde bu durum rahatsız edici olur. Termostatınızda gece modu (sleep/eco) varsa fan devrini sınırlar ve set değerini yavaşça değiştirir. Yoksa geceleri fanı elle düşük kademeye almak pratik bir çözümdür.

Klasik AC motorlu cihazlarda genellikle üç sabit kademe bulunur. EC (elektronik komütasyonlu) motorlu cihazlarda devir kademesiz ayarlanabildiği için ihtiyaca göre çok düşük devirde çalışmak mümkündür; bu hem sesi hem tüketimi azaltır. Eski cihazlarda EC dönüşümünün uygun olup olmadığı cihaza göre değişir; ayrıntılar için AC'den EC motora geçiş yazımıza bakabilirsiniz.

Sesin türüne göre teşhis tablosu

Su sesi ve fokurtu için ayrıntılı rehber: Fancoil havası nasıl alınır?

Filtre tıkanıklığı: en sık ve en kolay çözülen ses

Sahada en sık karşılaştığımız gürültü kaynağı kirli filtredir. Filtre tıkandığında fan aynı devirde daha zor hava çeker; emiş tarafında ıslık benzeri bir ses oluşur ve üfleme zayıflar. Filtreyi temizlemek çoğu zaman sesi hemen azaltır. Nasıl yapılacağını fancoil filtresi nasıl temizlenir yazımızda adım adım anlattık.

Plenum, kanal ve susturucu: gizli tavan cihazlarda ses

Gizli tavan fancoil'lerde ses, cihazdan kanala ve menfeze taşınır. Kısa ve dar bir plenum, keskin dirsek, küçük seçilmiş menfez ya da kanalsız doğrudan üfleme hava gürültüsünü artırır. Bu durumlarda çözümler şunlardır:

• Cihaz ile kanal arasına esnek bağlantı (branda) koyarak titreşimin kanala geçmesini önlemek
• İçi akustik izolasyonlu plenum kutusu ve uygun boyutlu menfez kullanmak
• Gerekiyorsa kanal üzerine hava kanalı susturucusu eklemek
• Dönüş havasını tavan arasından değil kanallı ve filtreli almak

Kanal ve plenum kirlenmesi de zamanla sesi ve debiyi etkiler; bkz. gizli tavan fancoil plenum temizliği.

Titreşim takozu, askı ve pervane dengesi

Fancoil tavana doğrudan rijit çubuklarla asıldığında motor titreşimi betona ve alçıpana geçer; ses cihazın bulunduğu odadan çok, üst veya yan odada duyulur. Askı noktalarına titreşim takozu konması bu sorunu büyük ölçüde çözer. Zamanla sertleşen takozlar yenilenmelidir. Pervanede biriken kir de dengesizlik yaratır; temizlik sonrası ses düşmüyorsa pervane veya motor kontrol edilmelidir (salyangoz fan ve pervane değişimi).

Otel, hastane ve yatak odaları için öneriler

• Kapasiteyi orta kademede karşılayacak cihaz seçin; yüksek kademe yalnız hızlı ısıtma/soğutma için kalsın.
• Termostatta gece modu veya fan kademesi sınırlaması olan modeli tercih edin.
• Cihazı yatak başının hemen üstüne değil, mümkünse koridor tavanına yerleştirip kanalla odaya üfleyin.
• Askıda titreşim takozu ve kanalda esnek bağlantı şartnameye yazılsın.
• Filtre temizliğini periyodik bakım planına bağlayın; otel odalarında misafir şikâyetinin önemli bir kısmı buradan gelir.

Yeni proje aşamasındaysanız fancoil seçimi yazımızdaki ses ve statik basınç kriterlerine de göz atın. Mevcut cihazlarda ses sorunu için fancoil ses ve titreşim tamiri sayfamızdan servis talep edebilirsiniz.

Sık sorulan sorular

İlgili sayfalar

İlgili yazılar