Kategori: Montaj ve proje · Güncelleme: 4 Kasım 2026 · YOİ Mühendislik teknik ekibi
2 borulu ve 4 borulu fancoil arasındaki fark, cihaza kaç boru hattı geldiğidir. 2 borulu sistemde bir gidiş ve bir dönüş hattı vardır; aynı borulardan mevsime göre ya sıcak ya soğuk su akar. 4 borulu sistemde sıcak su ve soğuk su için ayrı ayrı gidiş-dönüş hatları bulunur. Bu basit fark; cihazın batarya yapısını, vana sayısını, termostat ayarını ve binanın konforunu doğrudan etkiler.
2 borulu 4 borulu fancoil: temel farklar
| Özellik | 2 borulu | 4 borulu |
|---|---|---|
| Boru hattı | 1 gidiş + 1 dönüş | Sıcak su gidiş-dönüş + soğuk su gidiş-dönüş |
| Batarya | Tek batarya, iki mevsimde kullanılır | Genellikle ayrı ısıtma ve soğutma bataryası |
| Motorlu vana | Genellikle bir vana | Genellikle iki vana (her devre için) |
| Isıtma/soğutma | Bina tek modda: ya ısıtma ya soğutma | Aynı anda farklı odalarda ısıtma ve soğutma |
| Mevsim geçişi | Change-over gerekir | Termostat ihtiyaca göre devre seçer |
| İlk yatırım | Daha düşük | Daha yüksek (boru, izolasyon, vana, cihaz) |
| Tavan/şaft alanı | Daha az yer | Daha fazla boru ve izolasyon alanı |
2 borulu fancoil ve change-over
2 borulu sistemde merkezi tesis kışın kazan veya ısı pompasından sıcak su, yazın chiller veya ısı pompasından soğuk su gönderir. Tesis tarafındaki bu mevsim geçişine change-over denir. Odadaki termostatın da gelen suyun sıcak mı soğuk mu olduğunu bilmesi gerekir; bu ya termostattan elle mod seçilerek, ya merkezi bir sinyalle, ya da boruya bağlanan bir change-over sensörüyle sağlanır. Termostat yanlış modda kalırsa oda ısıtılmak istenirken vana soğuk suya açılabilir. Ayar ayrıntılarını fancoil change-over ayarı yazımızda anlattık.
Bazı 2 borulu cihazlarda kış için ek bir elektrikli ısıtıcı bulunur; bu, geçiş mevsimlerinde soğutma suyu varken kısa süreli ısıtma ihtiyacını karşılamak için kullanılabilir. Elektrik tüketimi ve güvenlik açısından ayrıca değerlendirilmelidir.
2 borulu sistemin zayıf noktası: geçiş mevsimi
Bahar ve sonbaharda güney cephedeki ofis güneşten ısınırken kuzey cephedeki oda üşüyebilir. 2 borulu sistem bina genelinde tek mod çalıştığı için bu iki ihtiyacı aynı anda karşılayamaz. Kullanıcı şikâyetlerinin bu dönemde artması normaldir; bir oda ısınıp diğeri ısınmıyorsa önce balans ve mod ayarı kontrol edilmelidir.
4 borulu fancoil ne sağlar?
4 borulu sistemde soğuk ve sıcak su devreleri sürekli hazırdır. Her ünitenin termostatı, oda sıcaklığına göre ısıtma vanasını veya soğutma vanasını açar. Böylece aynı katta bir oda soğutulurken komşu oda ısıtılabilir. Bunun karşılığında merkezi tesisin aynı anda hem ısıtma hem soğutma suyu üretebilmesi gerekir.
- Isıtma ve soğutma bataryaları ayrıdır; ısıtma bataryası çoğu cihazda soğutma bataryasından daha küçüktür.
- Termostat iki vanayı yönetecek şekilde bağlanır ve aynı anda iki vananın açık kalmaması gerekir.
- Soğuk su hatlarının izolasyonu, sıcak hatların yanında daha da önemlidir; yetersiz izolasyon yoğuşma yapar.
Sisteminiz 2 borulu mu 4 borulu mu?
Cihazın altındaki vana grubunun ve etiketin fotoğrafını gönderin; boru sayısını ve vana tipini birlikte belirleyelim.
Termostat ve vana seçimi
Boru sayısı termostat seçimini de belirler. 2 borulu sistemde termostatın ısıtma ve soğutma modunda vananın ne zaman açılacağını doğru anlaması gerekir; yanlış modda kalan termostat, oda sıcakken sıcak suya vana açabilir. 4 borulu sistemde termostatın iki ayrı vana çıkışı olmalı ve ölü bant (iki mod arasındaki boşluk) ayarlanabilmelidir; aksi halde cihaz kısa aralıklarla ısıtma ile soğutma arasında gidip gelir. Vana tarafında 2 yollu veya 3 yollu vana tercihi tesisatın pompa ve by-pass düzenine göre yapılır (2 yollu ve 3 yollu vana farkı). Termostat değiştirirken mevcut kablolamayı fotoğraflamak ve bağlantı şemasına uygun termostat seçmek gerekir.
Hangisi ne zaman seçilir?
| Bina | Tipik tercih | Neden? |
|---|---|---|
| Otel | Çoğunlukla 4 borulu | Misafir her mevsimde ısıtma veya soğutma isteyebilir |
| Hastane | Çoğunlukla 4 borulu | Hasta odalarında konfor ve bağımsız kontrol önceliklidir |
| Plaza / ofis | Her ikisi de görülür | Cephe farkı ve bütçe belirleyicidir |
| Okul, yurt | Sıklıkla 2 borulu | Kullanım mevsimsel, bütçe hassastır |
| Villa / konut (ısı pompası) | Genellikle 2 borulu | Isı pompası mevsime göre tek modda çalışır |
Bu tablo bir eğilimi gösterir, kesin kural değildir. Son karar; binanın cephe durumu, iç yükleri, merkezi tesisin yapısı ve bütçeyle verilir. Seçim kriterleri için fancoil seçimi yazısına bakabilirsiniz.
Mevcut 2 borulu sistemi 4 boruluya çevirmek
Sıkça sorulan bir soru: "Binamız 2 borulu, 4 boruluya geçebilir miyiz?" Teknik olarak mümkündür ama küçük bir iş değildir:
- Kolonlara ve katlara yeni bir gidiş-dönüş hattı çekmek, şaft ve tavanda yer açmak gerekir.
- Mevcut fancoil'lerin çoğunda ikinci batarya yeri yoktur; cihaz değişimi veya batarya değişimi gerekebilir.
- Her üniteye ikinci motorlu vana, vana grubu ve uygun termostat eklenir.
- Merkezi tesisin aynı anda sıcak ve soğuk su üretecek şekilde düzenlenmesi gerekir.
Bu yüzden dönüşüm çoğu zaman ancak kapsamlı bir yenileme projesiyle birlikte mantıklı olur. Daha küçük adımlarla konfor artırmak için doğru change-over ayarı, hidrolik dengeleme ve termostat yenilemesi çoğu binada iyi sonuç verir; bkz. eski fancoil yenileme.
Tesisatın bağlantı sırasını fancoil vana ve tesisat bağlantı şeması yazısında şema ile gösterdik. Montaj hizmetimiz için fancoil montajı sayfasına bakın.
Sık sorulan sorular
2 borulu fancoil aynı anda ısıtma ve soğutma yapar mı?
Hayır. 2 borulu sistemde bina geneline ya sıcak ya soğuk su gelir. Aynı anda farklı odalarda ısıtma ve soğutma için 4 borulu sistem gerekir.
Change-over nedir?
2 borulu sistemde mevsime göre tesisattaki suyun sıcaktan soğuğa veya soğuktan sıcağa geçirilmesidir. Termostatın da bu moda uygun ayarlanması gerekir.
4 borulu fancoil'de iki batarya mı olur?
Genellikle evet; biri ısıtma, biri soğutma için ayrı devredir. Her devrenin kendi motorlu vanası bulunur.
Sistemimin kaç borulu olduğunu nasıl anlarım?
Cihazın vana grubuna bakın. İki su borusu ve bir vana 2 borulu, dört su borusu ve iki vana 4 borulu sisteme işaret eder. Drenaj hortumu su borusu sayılmaz.
2 borulu sistemi 4 boruluya çevirmek mümkün mü?
Mümkün ama yeni boru hatları, ek vana, çoğu zaman cihaz veya batarya değişimi ve merkezi tesiste düzenleme gerektirir. Genellikle kapsamlı bir yenileme projesinin parçası olarak değerlendirilir.
İlgili sayfalar
Fancoil montajı
Tesisat, vana grubu, devreye alma
Fancoil çeşitleri: boru sistemi
2 ve 4 borulu cihazlar
Motorlu vana
2 ve 3 yollu vana, aktüatör
Vana arızası
Soğutmama ve ısıtmama